Yatırımcı Sözlüğü

ABİGEM Avrupa Birliği Türkiye İş Geliştirme Merkezleri (ABİGEM), KOBİ'lere ihtiyaç duydukları alanda eğitim ve danış… Akreditasyon Akreditasyon uygunluk değerlendirme kuruluşlarınca gerçekleştirilen çalışmaların ve dolayısıyla bu çalışmalar… Alım Heyeti İhracatı artırmaya yönelik olarak Ticaret Bakanlığı koordinatörlüğünde İhracatçı birlikleri ve/veya organizat… Alt Yüklenici Sözleşmeye bağlanmış işin bir kısmını Yüklenici adına ve ona bağlı olarak gerçekleştiren kişi veya şirkettir. Amortisman Bir işletme üzerine kayıtlı bina, makine parkı ve demirbaşlar gibi Duran Varlıkların aşınma, yıpranma ve eski… Ar-Ge Kültür, insan ve toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bunun yeni süreç, sistem ve uy… Aracı Kurum Sermayepiyasası faaliyetlerinde bulunmak üzere, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından aracılık yetkisi verilmiş… Arazi Kullanım Kabiliyet Sınıfı (AKKS) Mevcut bir arazinin toprak özellikleri incelenerek hangi kullanım alanlarına (işlemeli tarım, müdahale gerekt… Arazi Tevhidi Parsellerin birleştirilmesine yönelik yapılan imar işlemidir. ARDEB Araştırma Destek Programları Başkanlığı; üniversiteler, kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör tarafından… Atık Bertaraf Katı, sıvı ve gaz atıkların düzenli ve sürekli depolanması, yakılarak ortadan kaldırılması, geri kazanmak üze… Avan Proje Esas Proje hakkında fikir veren, uygulama projesinden önce hazırlanan taslak niteliğindeki projedir. Avrupa Yatırım Bankası Birliğin hedeflerini gerçekleştirmesine yardımcı olacak Yatırımların finanse edilmesi amacıyla kurulan Avrupa… Ayni Katkı Bir Projede proje sahibi ve/veya ortakları tarafından projenin belirli ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik araz…

B2B Açılımı Business to Business (işletmeden işletmeye) olan bu terim işletmelerin birbirleriyle doğrudan yapmış… B2C Açılımı Business to Consumer (işletmeden tüketiciye) olan bu terim işletmelerin doğrudan tüketiciler ile yapm… B2G Açılımı Business to Government (işletmeden devlet kurumlarına) olan bu terim işletmelerin doğrudan devlet kur… Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu Yenilenebilir Enerji Yatırımlarının üretim ve bağlantı başvurularında değerlendirme sonucu olumlu bulunan yat… Bağlantı ve Sistem Kullanma Anlaşması Yenilenebilir Enerji Yatırımlarında üretim tesisinin inşaatına başlanabilmesi için dağıtım şirketi ile imzala… Başabaş Noktası Bir firmada kara geçiş noktasındaki üretim ve satış miktarını ifade etmektedir. Basit Faiz Sadece ana para üzerinden hesaplanan faiz oranıdır. 'Faiz Tutarı= Anapara*Faiz Oranı*Vade' formulü ile hesapl… Bedelsiz İhracat Karşılığında ülkeye herhangi bir bedel getirilmeksizin yurt dışına mal gönderilmesidir. Benchmarking Bir işletmenin rekabet gücünü yükseltmek amacıyla rekabet gücü yüksek diğer işletmelerin iş yapma tekniklerin… Bilanço Bir işletmenin belli bir tarihteki varlıklarını ve bu varlıkların sağlandığı kaynakları (borç ve öz kaynaklar… Bileşik Faiz Bir Yatırımcının bankada bulunan ana parasına gelen faiz tutarının, ana paraya eklenmesinin ardından elde edi… Biyokütle Bitkisel veya hayvansal organizmaların belirli bir zamanda sahip olduğu kütle olarak tanımlanan Yenilenebilir… Bölge Kalkınma İdaresi Sorumlu oldukları bölgenin kalkındırılması, rekabet gücünün arttırılması ve gelişmişlik farklarının azaltılma… Bölgesel Teşvik Uygulamaları Sosyo-ekonomik gelişmişlik seviyelerine göre 6 farklı bölgede yer alan iller için belirlenmiş şartlarda ve se… Brownfield Investment Kahverengi Alan (boz alan) Yatırımları, mevcut durumda faal olan bir tesis ya da firmayı satın alma veya kira… Bütçe Belirli bir dönem için elde edilecek gelirlerle yapılması planlanan giderleri gösteren bir tahmin cetvelidir.

C2C İngilizcesi 'Consumer to Consumer' Türkçe'si 'Tüketiciden tüketiciye' olan, tüketiciden tüketiciye internet ü… Cari Oran İşletmenin bir yıl veya daha kısa sürede nakde çevirebileceği varlıklarının (Dönen Varlıklar), Vadesi bir yıl… Cazibe Merkezi Programı (CMP) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yürütülen, belirli illerde (Doğu ve Güneydoğu ağırlıklı) yapılacak y… Cazibe Merkezleri Destekleme Programı (CMDP) Ülke genelinde daha dengeli bir yerleşme düzeninin sağlanması ve göçün kademeli olarak yönlendirilmesi amacıy… CE Belgesi Avrupa Birliği standartlarına uyulması mecburi olan ürünlere verilen, ürünlerin asgari güvenlik, sağlık ve çe… CIF (Cost Insurance and Freight) Mal bedeli, sigorta ve navlun masraflarının satıcı tarafından üstlenilmiş olduğu teslim şeklini ifade etmekte… Ciro Bir işletmenin gider ve maliyetleri düşürülmeden belirli bir süre içerisinde elde ettiği kazançtır. Coğrafi İşaret Belirgin bir niteliği, ünü veya diğer özellikleri itibarıyla kökeninin bulunduğu bir yöre, alan, bölge veya ü… CRM (Müşteri İlişkileri Yönetimi) Firmaların var olan veya potansiyel müşterileri ile kurdukları ilişkiyi en verimli hale getirmek için kulland… Cumhurbaşkanlığı Yatırım Ofisi Türkiye'nin sunduğu yatırım fırsatlarını küresel iş dünyasına tanıtma ve Yatırımcılara destek verme görevini…

Dâhilde İşleme Rejimi İhraç yapmak şartı ile üretimde kullanılacak ve ithal edilmesi gereken hammadde ya da girdilere gümrük muafiy… DASK Deprem ve deprem sonucu meydana gelen zararları karşılayan Zorunlu Deprem Sigortasıdır. Değişken gider Belirli bir hesap döneminde, üretim hacmine göre değişen (artan veya azalan) giderlerdir. Dış Ticaret Bir devletin yabancı devletlerle gerçekleştirmiş olduğu İthalat ve İhracatın tamamıdır. Dış Ticaret Hacmi Bir ülkenin başka ülkelerle yaptığı İthalat ve İhracat rakamlarının toplamıdır. Doğrudan Yabancı Yatırım Bir ülke sınırları dışındaki Yatırımcıların ilgili ülkeye yaptıkları yatırımlardır. Dönen Varlıklar İşletmenin bir yıl veya daha kısa sürede nakde çevrilebilecek varlıklarıdır. Döviz Kredisi İhracat ve döviz kazandırıcı faaliyetlerde bulunan firmalara, ihracat taahhüdü karşılığında kullandırılan bir… Dövize Endeksli Kredi Bir firmanın kullanacağı Kredinin belirli bir döviz cinsine endekslenerek kullandırılmasıdır. Due Diligence Durum tespiti; bir Yatırım kararının verilebilmesi için şirketin mali, hukuksal ve idari durumunun detaylı an… Duran Varlıklar Bir yıldan kısa süre içinde nakde çevrilme niteliği taşımayan işletme varlıklarıdır. Düşük Teknolojili Yatırım Gıda, tekstil, giyim, çimento vb. Ar-Ge yoğunluğu düşük sektörlerde yapılan yatırımlardır.

E-İhracat Online satış kanalı üzerinden alınan yurt dışı siparişin, Mikro İhracat olarak çıkışının gerçekleştirilmesidi… E-Ticaret Ticaretin dijital ortamda online olarak yapılmasıdır. E-TUYS Elektronik Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Bilgi Sistemi; Yatırım Teşvik Belgesine ilişkin işlemlerin yürü… Ekosistem Belirli bir mekanı veya sektörü paylaşan grupların iş fikirlerini destekleyici unsurları bir araya getirdiği… Emlak Vergisi Muafiyeti Belirli şartları taşıyan bina ve arazilerin emlak vergisinden muaf olmasıdır (örn: OSB içindeki binalar). Emsal Değer Gerçek değeri belli olmayan bir mal veya hizmetin değerini belirlemek üzere, benzer mal ve hizmetlerden fayda… Endüstri Bölgesi Büyük ölçekli yatırımlar için uygun sanayi alanı oluşturmak üzere kurulan özel üretim bölgeleridir. Endüstriyel Simbiyoz Bir işletmenin atığının, diğer bir işletmenin girdisi olmasına dayanan yenilikçi işbirliği modelidir. Entegre Hayvancılık Yatırımı Yetiştiriciliğin yanında işleme, kesimhane ve yem ünitesi gibi tesisleri de içeren yatırımlardır. Eş Finansman Desteklenen projelerde hibe faydalanıcısı tarafından sağlanması taahhüt edilen nakdi katkıdır. Esenlik (Wellness) Kişilerin daha sağlıklı ve kaliteli yaşam arayışlarına yönelik yapılan yatırımlardır. Eximbank İhracatın geliştirilmesi ve ihracatçıların desteklenmesi amacıyla kurulan Kamu Bankasıdır.

Faiz veya Kar Payı Desteği Krediler karşılığında ödenecek faiz giderlerinin bir kısmının devletçe karşılanmasını öngören mali destektir. Faizsiz Kredi Desteği Kredi faizlerinin tamamının ilgili kamu kurumlarınca karşılanmasını öngören destektir. Faktoring Firmaların vadeli alacaklarını finansman şirketlerine devrederek nakde çevirmesidir. Faydalı Model Sanayide uygulanabilen buluşların sahiplerine 10 yıl süreyle koruma sağlayan sınaî mülkiyet hakkıdır. Fikri Mülkiyet Hakları İnsan düşüncesinin ürünü olan fikir ve sanat eserleri ile sınai hakları (patent, marka vb.) kapsayan haklardı… Finansal Kiralama (Leasing) Yatırım malının mülkiyetinin kiralayan şirkette kalarak, kullanım hakkının kiracıya verildiği finansman yönte… Fizibilite Desteği Programı Kalkınma Ajansları tarafından projelerin fizibilite çalışmalarına sağlanan desteklerdir. Fizibilite Raporu Bir yatırımın teknik, ekonomik ve finansal açıdan yapılabilir olup olmadığını değerlendiren rapordur. FOB Free On Board; İhracatçının sorumluluğunun malları gemiye yüklemesiyle sona erdiği teslim şeklidir. Fonlama (Kaynak Yaratma) Şirketlerin öz kaynaklarını veya dış kaynakları kullanarak finansman sağlama metodudur.

Gayrı Sıhhi Müessese Çevresine zarar verme riski taşıyan işyerleridir (Sanayi tesisleri vb.). Gelir Tablosu İşletmenin belirli bir dönemdeki gelir, gider ve kar/zarar durumunu gösteren mali tablodur. Gelir Vergisi Stopajı Desteği Yatırım teşvik belgeli yatırımlarda sağlanan ilave istihdam için gelir vergisi stopajının terkin edilmesidir. Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel ayrım yapılmaksızın, asgari sabit yatırım tutarını sağlayan yatırımların yararlanabildiği teşviklerd… Gerçek Kişi Hukuken haklara ve borçlara sahip olabilen insanı ifade eder. Geri Dönüşüm Atıkların işlenerek ikincil hammaddeye dönüştürülmesi ve tekrar üretim sürecine dahil edilmesidir. Geri Kazanım Atık malzemelerin çeşitli yöntemlerle hammadde veya enerji olarak ekonomiye kazandırılmasıdır. GES Güneş Enerji Santrali. Girişim (Risk) Büyüme potansiyeli yüksek firmalara sağlanan bir finansman şekli veya iş kurma eylemidir. Girişim Sermayesi Yatırım Fonu Büyüme potansiyeli yüksek girişimlere yatırım yapan sermaye oluşumudur. Girişimci Kar amacıyla riski üstlenerek mal veya hizmet üretmek için üretim faktörlerini bir araya getiren kişidir. Girişimci Bilgi Sistemi (GBS) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına ait bütünleşik veri tabanıdır. Greenfield Investment Sıfırdan Yatırım; bir şirketin başka bir ülkede sıfırdan yeni bir tesis kurarak yaptığı yatırımdır. Güdümlü Proje Desteği Kalkınma Ajansları tarafından proje teklif çağrısına çıkılmadan doğrudan desteklenen özel nitelikli model pro… Gümrük Beyannamesi İhracat ve ithalat işlemlerinde gümrük idaresine sunulan resmi belgedir. Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) Ürünlerin uluslararası ticarette sınıflandırılmasını sağlayan 12 haneli kod sistemidir. Gümrük Vergisi Muafiyeti Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında ithal edilen makine ve teçhizat için gümrük vergisi ödenmemesidir.

Haciz Borcun ödenmemesi durumunda, devlet aracılığıyla borçlunun mallarına el konulması işlemidir. Halka Arz Bir şirketin hisse senetlerinin borsa aracılığıyla yatırımcılara satışa sunulmasıdır. Hariçte İşleme Rejimi Hammaddelerin işlenmek üzere ihraç edilip, ürün olarak tekrar ithal edilmesini sağlayan sistemdir. Hedef Pazar Analizi Ürünün satılacağı pazarın özelliklerinin ve potansiyelinin değerlendirilmesidir. HES (Hidroelektrik Santrali) Suyun gücünü kullanarak elektrik üreten santrallerdir. Hibe Desteği Geri ödemesiz olarak verilen mali destektir. HİSER Destek Programı Hizmet Sektörü Rekabet Gücünün Artırılması Projesi Desteği. Hızlandırıcı Programı Girişimlerin (start-up) büyümesini hızlandırmak için eğitim, mentorluk ve bazen finansman sağlayan programlar…

IPA Avrupa Birliği Katılım Öncesi Mali Yardım Aracıdır. IPARD AB Kırsal Kalkınma desteklerini içeren programdır (TKDK tarafından yürütülür). ISIC Kodu Uluslararası standart sanayi sınıflaması kodudur. Islah Organize Sanayi Bölgesi Plansız sanayi alanlarının düzenlenerek OSB statüsüne kavuşturulmasıdır.

Kadastro Ülkedeki arazilerin sınırlarını ve mülkiyet durumunu belirleyip kayıt altına alma işidir. Kaldıraç Oranı İşletmenin varlıklarının ne kadarının borçla finanse edildiğini gösteren orandır. Kalkınma Ajansı Bölgesel gelişmeyi hızlandırmak amacıyla kurulan, hibe ve destek sağlayan kamu kuruluşlarıdır. Kalkınma Planı Ülkenin uzun vadeli ekonomik ve sosyal hedeflerini içeren plandır. Kalkınma Yatırım Bankası Yatırım projelerine finansman sağlayan kamu bankasıdır. Kamu Alım Garantisi Devletin, üretilen malı belirli bir süre veya miktar için satın almayı taahhüt etmesidir. Kamu Üniversite Sanayi İşbirliği (KÜSİ) Akademik bilginin sanayiye aktarılmasını sağlayan işbirliği platformudur. Kamu Yararı Kararı Kamulaştırma işlemi için alınması gereken, işlemin kamu yararına olduğunu belgeleyen karardır. Kamulaştırma Özel mülkiyetteki taşınmazın, kamu yararı gerekçesiyle bedeli ödenerek devlete geçirilmesidir. Kapasite Kullanım Oranı Bir işletmenin fiili üretiminin, tam kapasitesine oranıdır. Kapasite Raporu Bir sanayi tesisinin üretim gücünü (yıllık kapasitesini) ve makine parkını gösteren resmi belgedir. Karma Organize Sanayi Bölgesi Farklı sektörlerden firmaların yer alabildiği OSB türüdür. Kaynak Kullanım Destekleme Fonu (KKDF) Vadeli ithalat ve krediler üzerinden alınan bir fondur. KAYS (Kalkınma Ajansları Yönetim Sistemi) Kalkınma Ajanslarının proje başvurularını aldığı ve yönettiği elektronik sistemdir. KDV İadesi Mükellefin yüklendiği ancak indiremediği KDV'nin devletten geri alınması işlemidir. KDV İstisnası Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında alınan makine ve teçhizat için KDV ödenmemesidir. Kefalet Kooperatifi Esnafın kredi kullanabilmesi için kefil olan kooperatiflerdir (ESKKK). Kefil Borçlunun borcunu ödememesi durumunda ödemeyi taahhüt eden kişidir. KGF Kredi Garanti Fonu; teminat yetersizliği çeken KOBİ'lere kefalet sağlayan kuruluştur. Kitlesel Fonlama Crowdfunding; bir proje için halktan küçük miktarlarda para toplanmasıdır. Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP) Tarımsal ürünlerin işlenmesi ve depolanmasına yönelik yatırımlara hibe veren programdır. Know – how Bir işin nasıl yapılacağına dair teknik bilgi ve ticari sırlar bütünüdür. KOBİ Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (Yıllık çalışan sayısı 250'den az, cirosu 500 Milyon TL'den az olanlar). KOBİ Beyannamesi İşletmenin KOBİ vasfını belirlemek için KOSGEB sistemine doldurduğu beyandır. KOBİ Gelişim Destek Programı (KOBİGEL) KOSGEB'in proje bazlı destek programıdır. Komple Yeni Yatırım Sıfırdan yapılan, mevcut bir tesisle bağlantısı olmayan yatırımlardır. Konkordato Zor durumdaki şirketin alacaklılarla anlaşarak borçlarını yapılandırması işlemidir. Kooperatif Ortakların ihtiyaçlarını karşılıklı yardımlaşma ile sağlamak için kurdukları ekonomik örgüttür. KOSGEB KOBİ'leri destekleyen devlet kuruluşudur. Kredi Belirli bir süre sonra geri ödenmek üzere sağlanan satın alma gücüdür. Kredibilite Kredi değerliliği; borç ödeme gücü ve güvenilirliğidir. Küçük Sanayi Sitesi (Sanayi Sitesi) Küçük sanayicilerin ve tamircilerin toplu halde bulunduğu sitelerdir. Kültür Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi (KTKGB) Turizm potansiyeli yüksek, korunması ve geliştirilmesi gereken bölgelerdir. Kuluçka Merkezi Yeni girişimlere ofis, mentorluk ve altyapı desteği sağlayan merkezlerdir. Kümelenme Aynı sektördeki firmaların ve ilgili kurumların coğrafi olarak bir arada bulunması ve işbirliği yapmasıdır. Kümelenme Destek Programı Bakanlığın kümelenme projelerine verdiği destektir. Kur Farkı Döviz kurlarındaki değişimden kaynaklanan değer farkıdır. Kurumlar Vergisi Şirketlerin kazançları üzerinden alınan vergidir. Kurumsallaşma İşletmenin kişilere bağlı kalmadan işleyebilen bir sisteme kavuşmasıdır.

Likidite Varlıkların nakde çevrilebilme hızıdır. Lisanslı Depoculuk Tarım ürünlerinin standartlara uygun depolanması ve ürün senedi ile ticaretinin yapılmasıdır. Lobicilik Karar alıcıları etkilemeye yönelik faaliyetlerdir.

Maden İşleme Yatırımı Çıkarılan madeni işleyerek mamul veya yarı mamul hale getirme yatırımıdır. Maden İstihraç Yatırımı Madeni yer altından çıkarma yatırımıdır. Mahreç İşareti Ürünün belirli bir yöreden geldiğini belirten coğrafi işarettir. Mahrece İade İthal edilen malın kusurlu çıkması vb. durumlarda geldiği ülkeye geri gönderilmesidir. Mali Destek Programı Kalkınma Ajanslarının hibe programlarına verilen addır. Mali Tablolar Bilanço, gelir tablosu gibi finansal durumu gösteren tablolardır. Marka Tescil Bir markanın kullanım hakkının yasal olarak koruma altına alınmasıdır. Markalaşma Ürüne kimlik kazandırma ve değer yaratma sürecidir. Melek Yatırımcı Erken aşamadaki girişimlere sermaye ve tecrübe sağlayan bireysel yatırımcıdır. Menkul Kıymet Hisse senedi, tahvil gibi yatırım araçlarıdır. Menşe Ürünün üretildiği veya esaslı değişikliğe uğradığı ülkedir. Mentörlük Deneyimli birinin deneyimsiz birine rehberlik etmesidir. Mevduat Bankaya yatırılan para. Mikro İşletme 10 kişiden az çalışanı ve 10 Milyon TL'den az cirosu olan işletmedir. Mikrokredi Dar gelirli kişilere iş kurmaları için verilen küçük çaplı kredidir. Model Fabrika Verimlilik ve yalın üretim tekniklerinin uygulamalı öğretildiği merkezlerdir. Modernizasyon Yatırımı Mevcut tesisin teknolojisini yenilemeye yönelik yatırımdır. Mortgage Uzun vadeli konut finansmanı sistemidir. Mücavir Alan Belediye sınırları dışında kalıp belediyenin sorumluluğunda olan alandır. Muhtasar Beyanname İşverenin kestiği vergileri (stopaj) beyan ettiği belgedir. Mükellef Vergi ödemekle yükümlü kişi veya kurum.

NACE Kodu Ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılmasında kullanılan Avrupa Birliği kod sistemidir. Nakit Akım Tablosu Nakit giriş ve çıkışlarını gösteren tablodur. Nazım İmar Planı Ana arazi kullanım kararlarını belirleyen 1/5000 veya 1/25000 ölçekli plandır. Net Bugünkü Değer Gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değere indirgenmesiyle yatırımın karlılığının ölçülmesidir. Net Satış Hasılatı Brüt satışlardan iade ve indirimlerin düşülmesiyle kalan tutardır. NUTS İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (Avrupa standardı).

Oda Kayıt Belgesi Firmanın odaya kayıtlı olduğunu gösteren belgedir. OEM (Orijinal Ekipman Üreticisi) Başka marka adına üretim yapan firmadır. Organik Tarım Kimyasal ilaç ve gübre kullanılmadan yapılan, sertifikalı tarımdır. Organize Sanayi Bölgesi (OSB) Sanayi tesislerinin planlı bir şekilde yer aldığı, altyapısı hazır bölgelerdir. Orta-Düşük Teknolojili Yatırım Metal eşya, plastik vb. sektörlerdeki yatırımlardır. Orta-Yüksek Teknolojili Yatırım Otomotiv, makine, kimya vb. sektörlerdeki yatırımlardır. OSB Parsel Tahsis Sözleşmesi OSB yönetimi ile yatırımcı arasında arsa tahsisi için yapılan sözleşmedir. Oturum İzni Yabancıların Türkiye'de kalabilmesi için gereken izin (İkamet tezkeresi).

Parsel İmar sınırları belirlenmiş arazi parçasıdır. Patent Bir buluşun üretim ve satış hakkının sahibine ait olduğunu gösteren belgedir. Paydaş İşletme ile ilişkili olan tüm taraflar (çalışanlar, müşteriler, devlet, toplum vb.). Pazar Giriş Desteği Yurt dışı pazar araştırması gezileri için verilen destektir. Pazar Payı Bir firmanın satışlarının o sektördeki toplam satışlara oranıdır. PCM (Project Cycle Management) Proje Döngü Yönetimi; projelerin planlanması ve yürütülmesi metodolojisidir. Performans Göstergesi Başarıyı ölçmeye yarayan somut kriterlerdir (KPI). Portföy Sahip olunan yatırım araçlarının tümüdür. Portföy Yönetim Şirketi Yatırım fonlarını yöneten profesyonel şirketlerdir. Proje Belirli bir amacı, bütçesi ve süresi olan faaliyetler bütünüdür. Proje Bazlı Teşvik Sistemi (Süper Teşvik) Çok büyük ve stratejik yatırımlar için özel olarak tasarlanan en kapsamlı teşvik sistemidir. Proje Çıktısı Proje sonucunda üretilen somut ürün veya hizmetlerdir. Proje Etkisi Projenin uzun vadeli sonuçlarıdır. Proje Girdisi Projeyi gerçekleştirmek için gereken kaynaklardır. Proje Sonucu Proje bittiğinde elde edilen doğrudan faydalardır. Proje Teklif Çağrısı Ajansların belirli bir program için proje başvurusu kabul ettiğini duyurmasıdır.

Rayiç Bedel Bir malın güncel piyasa değeridir. Re-export Transit ticaret; malı bir ülkeden alıp millileştirmeden başka bir ülkeye satmaktır. Rekabetçi Sektörler Programı AB ve Türkiye tarafından finanse edilen sanayi destek programıdır. RES (Rüzgar Enerji Santrali) Rüzgar enerjisi ile elektrik üreten tesislerdir. Risk Analizi Olası risklerin belirlenmesi ve etkilerinin değerlendirilmesidir. Risk Yönetimi Riskleri azaltmak veya yönetmek için yapılan planlamadır.

Sabit Gider Üretim miktarından bağımsız olarak yapılan giderlerdir (kira vb.). Sabit Yatırım Tutarı Yatırım için yapılan arsa, bina, makine harcamalarının toplamıdır. Sanayi Odası Sanayicilerin üye olduğu meslek kuruluşudur. Sanayi Sicil Belgesi Sanayi işletmelerinin alması zorunlu olan, üretim yaptıklarını belgeleyen kayıttır. Sektörel Dış Ticaret Şirketi KOBİ'lerin ihracatını organize etmek için kurulan şirketlerdir (SDTŞ). Serbest Bölge Ülke içinde olup gümrük hattı dışında sayılan, vergi avantajları olan bölgelerdir. Sermaye İş kurmak veya yatırım yapmak için kullanılan para veya varlıklardır. Sigorta Primi İşçi Hissesi Desteği SGK priminin işçiye ait kısmının devletçe karşılanmasıdır. Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği SGK priminin işverene ait kısmının devletçe karşılanmasıdır. Sıhhi Müessese Çevreye zarar vermeyen, temiz işyerleridir. Sınai Mülkiyet Marka, patent, tasarım gibi sanayi haklarıdır. Sosyal Girişim Kâr amacı gütmekle birlikte toplumsal faydayı önceleyen girişimdir. Sosyal İnovasyon Toplumsal sorunlara yenilikçi çözümler üretmektir. Sosyal Sermaye Toplumdaki güven ve işbirliği ilişkileridir. Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Düzeyi İllerin veya bölgelerin gelişmişlik sıralamasıdır (SEGE). SPK (Sermaye Piyasası Kurulu) Borsayı ve sermaye piyasalarını düzenleyen ve denetleyen kurumdur. Start-up Hızlı büyüme potansiyeli olan yenilikçi girişim. Stratejik Ürün İthalat bağımlılığı yüksek, kritik ürünlerdir. Stratejik Yatırım Cari açığı azaltmaya yönelik büyük ölçekli yatırımlardır. Sürdürülebilirlik Gelecek nesillerin ihtiyaçlarını tehlikeye atmadan bugünün ihtiyaçlarını karşılama yeteneğidir. SWOT Analizi Güçlü, Zayıf yönler ile Fırsat ve Tehditlerin analiz edildiği yöntemdir (GZFT).

Tamamlama Vizesi Yatırımın bittiğinin resmi olarak onaylanmasıdır. Tapu Senedi Mülkiyet belgesi. Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgesi (TDİOSB) Sadece tarım ve hayvancılık sanayisinin yer aldığı OSB'lerdir (Örn: Besi OSB, Sera OSB). Tasarım Ürünün dış görünüşü ve estetik özellikleridir. Tek Durak Ofis Yatırımcının tüm işlerini tek bir noktadan halledebildiği ofislerdir. Tek Hat Şeması Elektrik sistemini gösteren mühendislik şemasıdır. Tek Pencere Sistemi Gümrük işlemlerinin tek bir noktadan yapıldığı sistemdir. TEKMER Teknoloji Geliştirme Merkezleri (KOSGEB). Teknik Destek Programı Ajansların kurumlara eğitim ve danışmanlık sağladığı programdır. Tekno Yatırım Destek Programı Teknolojik ürünlerin seri üretimine geçiş için verilen destektir. Teknokent Üniversite-sanayi işbirliğinin yapıldığı, Ar-Ge firmalarının bulunduğu bölgelerdir. Teknoloji Geliştirme Bölgesi Teknokentlerin resmi adıdır; vergi muafiyetleri vardır. Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı (TOSHP) Bakanlığın uçtan uca desteklediği stratejik yatırım programıdır. Teknoloji Transfer Ofisi (TTO) Üniversitedeki bilginin ticarileşmesini sağlayan birimlerdir. Teminat Güvence (Mektup, ipotek vb.). Temlik Alacağın devredilmesidir. Tevsi Yatırım Kapasite artırma yatırımıdır. TEYDEB TÜBİTAK'ın özel sektöre yönelik Ar-Ge desteklerini yürüten birimidir. Ticaret Borsası Tarım ürünlerinin alınıp satıldığı borsadır. Ticaret Odası Tacirlerin üye olduğu meslek kuruluşudur. Ticaret Sicil Belgesi Şirketin resmi kaydını gösteren belgedir. TİM Türkiye İhracatçılar Meclisi. TKDK Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (IPARD uygulayıcısı). TOBB Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Toprak Koruma Kurulu Tarım arazilerinin amaç dışı kullanımına izin verip vermeyen kuruldur. TOSHP Öncelikli Ürün Listesi Hamle programı kapsamında desteklenen ürünler listesidir. TSE Türk Standardları Enstitüsü. TÜBİTAK Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu. TÜİK Türkiye İstatistik Kurumu. Türk Patent ve Marka Kurumu Sınai mülkiyet haklarını tescil eden kurumdur. Turquality Programı Türk markalarının dünya markası olmasını hedefleyen destek programıdır. Tüzel kişi Şirketler, dernekler gibi hukuki kişiliği olan topluluklardır.

Ur-Ge Destek Programı Uluslararası Rekabetçiliğin Geliştirilmesi (Kümelenme) desteğidir. US-97 Kodu Eski bir faaliyet sınıflandırma kodudur (Yatırım teşvikte kullanılır). Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi Programı KOSGEB'in girişimcilik eğitimidir.

Vade Ödeme süresidir. Varlık Fonu Türkiye'nin stratejik varlıklarını yöneten fondur. Vergi İndirim Oranı Yatırım teşvik kapsamında verginin ne kadar indirimli ödeneceğini gösteren orandır. Vergi İndirimi Desteği Yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar verginin eksik ödenmesidir. Vergi Levhası Mükellefin kazancını ve vergisini gösteren belgedir. Vergi Matrahı Verginin hesaplandığı tutardır. Vergi Muafiyeti Vergiden tamamen bağışık olma durumudur. Verimlilik Çıktı / Girdi oranıdır.

Yabancı/Dış Sermaye Kaynağı Borçlanma yoluyla sağlanan kaynaktır. Yalın Üretim İsrafı önlemeye dayalı üretim modelidir. Yapı Denetim İndirimi OSB'lerdeki inşaatlarda yapı denetim ücretinin indirimli olmasıdır. Yapı Kullanma İzin Belgesi (İskan Belgesi) Binanın bittiğini ve kullanılabilir olduğunu gösteren belgedir. Yapı Ruhsatı İnşaat iznidir. Yatırım Gelecekte gelir elde etmek için yapılan harcamadır. Yatırım Danışmanlığı Yatırımcılara yol gösterme hizmetidir. Yatırım Destek Ofisi (YDO) Kalkınma Ajansları bünyesinde yatırımcıya ücretsiz danışmanlık veren birimdir. Yatırım Fonları Yatırımcıların paralarının havuzda toplanıp yönetilmesidir. Yatırım Kredisi Yatırımın finansmanı için alınan uzun vadeli kredidir. Yatırım Ortaklığı Sermaye piyasası araçlarını işletmek üzere kurulan şirkettir. Yatırım Tamamlama Ekspertizi Yatırımın bittiğini tespit eden incelemedir. Yatırım Tamamlama Vizesi Teşvik belgesinin kapatılması işlemidir. Yatırım Teşvik Belgesi (YTB) Yatırımlara devlet yardımı sağlayan resmi belgedir. Yatırım Teşvik Sistemi Bölgesel, genel, stratejik gibi türleri olan devlet destek sistemidir. Yatırım Yeri Tahsisi Yatırımcıya hazine arazisinin tahsis edilmesidir. Yatırıma Katkı Oranı Devletin vergi indirimi yoluyla yatırıma ne kadar katkı sağlayacağını gösteren orandır. Yatırıma Katkı Tutarı Toplam yatırımın devletçe karşılanacak miktarıdır. Yatırımcı Sermayesini yatırıma yönlendiren kişidir. Yatırımdan Çıkış Exit; girişimi satarak paraya çevirmektir. Yatırımın Ekonomik Analizi Yatırımın ülke ekonomisine katkısının analizidir. Yatırımın Finansal Analizi Yatırımın şirket karlılığına etkisinin analizidir. Yatırımın Geri Dönüş Süresi Yatırımın kendini amorti etme süresidir. Yatırımın İç Verimlilik Oranı Yatırımın karlılık oranıdır (IRR). Yatırımın Teknik Analizi Yatırımın teknik olarak yapılabilirliğinin analizidir. Yeminli Mali Müşavir Raporu YMM tarafından hazırlanan tasdik raporudur. Yenilenebilir Enerji Doğal kaynaklardan elde edilen, tükenmeyen enerjidir (Güneş, Rüzgar vb.). Yerli Makine ve Teçhizat Listesi Teşvik belgesi kapsamında yurt içinden alınacak makineler listesidir. YOİKK Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu. Yola Terk Arazinin bir kısmının yol için belediyeye bırakılmasıdır. Yüklenici Müteahhit; işi yapmayı üstlenen firmadır. Yüksek Teknolojili Yatırım İlaç, havacılık, elektronik vb. sektörlerdeki yatırımlardır.

Zeyilname Sözleşme veya belgede yapılan değişiklik belgesidir.

Çalışma İzni Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca resmî bir belge şeklinde düzenlenen ve geçerlilik süresi içind… ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) Planlanan Projelerin çevreye olabilecek etkilerinin belirlenmesi, olumsuz etkilerin önlenmesi için alınacak ö… Çevre Düzeni Planı Yerleşim, gelişme alanları ve sektörlere ilişkin genel arazi kullanım kararları çerçevesinde ilke ve kriterle… Çevre Lisansı Atık, emisyon, gürültü ve atıksu deşarjı gibi konularda faaliyet gösteren işletmelerin teknik yeterliliğini g… Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından oluşturulan çiftçilerin kayıt altına alındığı tarımsal veri tabanıdır.

Ön Proje Kesin projeden önce hazırlanan fikir projesidir. Öncelikli Sektör Yatırımları Devletin özel önem verdiği ve daha yüksek teşvik sağladığı yatırım konularıdır. Öncelikli Ürün Listesi Yerlileştirilmesi hedeflenen stratejik ürünlerin listesidir. Özel Organize Sanayi Bölgesi Özel sektör tarafından kurulan OSB'lerdir. Özkaynak (Özsermaye) İşletme sahiplerinin işletmeye koydukları sermaye ve birikmiş karlarıdır.

Üretim Akış Şeması Üretim sürecini adım adım gösteren şemadır. Ürün Çeşitlendirme Mevcut ürünlere ek olarak yeni ürünler üretmek için yapılan yatırımdır.

İfraz Bir arazinin parsellere bölünmesi işlemidir. İhracat Bir ülkedeki malların yabancı ülkelere satılmasıdır. İhracat Destek Ofisi İhracatçılara rehberlik etmek amacıyla TOBB bünyesinde kurulan ofislerdir. İhracatçı Birliği İhracatçıları örgütlendirmek ve ihracatı artırmak amacıyla kurulan kuruluşlardır. İhtisas Organize Sanayi Bölgesi Belirli bir sektör grubunda faaliyet gösteren tesislerin yer aldığı OSB'lerdir (Örn: Gıda İhtisas OSB). İl Yatırım Ortamı Raporu Bir ilin yatırım potansiyelini, sektörlerini ve fırsatlarını anlatan rapordur. İmar Planı Arazi parçalarının kullanım biçimlerini ve yapılaşma koşullarını gösteren planlardır. İmza Sirküleri Tüzel kişilerde yetkili kişilerin imza örneklerini ve yetki sınırlarını gösteren noter onaylı belgedir. İnovasyon Yeni veya iyileştirilmiş ürün, hizmet veya sürecin geliştirilip uygulanmasıdır. İntifa hakkı Başkasına ait bir malı kullanma ve ondan yararlanma hakkıdır. İpotek Borca karşılık bir taşınmazın teminat olarak gösterilmesidir. İrtifak Hakkı Bir taşınmaz üzerinde, malikinden başka bir kişiye tanınan sınırlı ayni haktır (Örn: Geçit hakkı). İş Planı Girişimin hedeflerini, stratejilerini, finansal projeksiyonlarını içeren yol haritasıdır. İş Yapma Kolaylığı Endeksi Dünya Bankası tarafından hazırlanan, ülkelerdeki yatırım ortamını kıyaslayan endekstir. İŞGEM İş Geliştirme Merkezleri; yeni girişimcilere yer ve destek sağlayan kuluçka benzeri yapılardır. İŞKUR Türkiye İş Kurumu; istihdamın korunması ve işsizliğin önlenmesi için çalışır. İşletme Koçluğu İşletmelere gelişim ve yönetim konularında rehberlik eden danışmanlık hizmetidir. İşletme Kredisi İşletmenin günlük faaliyetlerini sürdürebilmesi (hammadde, maaş vb.) için aldığı kısa vadeli kredidir. İşletme Sermayesi Dönen varlıklar ile kısa vadeli borçlar arasındaki farktır; işletmenin dönmesi için gereken paradır. İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması Türkiye'nin bölgelerini Düzey 1, Düzey 2 ve Düzey 3 olarak sınıflandıran sistemdir. İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Bir işyerinin faaliyete geçebilmesi için belediye veya ilgili idareden alınan izin belgesidir. İtfa Borcun ödenerek kapatılması veya bir hakkın sona ermesidir. İthal İkame İthal edilen ürünlerin yurt içinde üretilerek ithalatın azaltılması stratejisidir. İthal Makine ve Teçhizat Listesi Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında gümrüksüz getirilecek makinelerin listesidir. İthalat Yurt dışından mal veya hizmet satın alınmasıdır. İthalat Rejimi Kararı İthalat kurallarını ve vergi oranlarını belirleyen mevzuattır. İyi Tarım Uygulamaları Çevreye, insan ve hayvan sağlığına zarar vermeyen tarımsal üretim modelidir.